+996(312) 62 07 89 Пн. - Пт. 9:00 - 17:00 oosotsium@gmail.com

Обращение в Правительство КР от Коалиции

Обращение в Правительство КР от Коалиции

Правительству Кыргызской Республики

                                                                                                    ОБРАЩЕНИЕ

 

Кыргызстан, как и весь мир, столкнулся с огромными вызовами, связанными с пандемией коронавируса, которые повлекли беспрецедентное количество смертей. Распространение заболевания среди населения страны увеличивается с каждым днем.

Так, на 27 июля официально зарегистрировано 483 новых случаев заражения коронавирусом и 24 смерти, а за весь период с начала пандемии число случаев заражения составило 33 296 человек и 1 301 человек умерло. Но это только официальная статистика зараженных, которая охватывает лишь тех, кому удалось сдать анализ.

В стране полтора месяца действовал режим чрезвычайного положения с ограничением передвижения и комендантским часом в ночное время. В других странах это время использовалось не только для смягчения удара от коронавирусной инфекции, но и для подготовки к худшим сценариям. Строили больницы, проводили массовое тестирование, закупали необходимое медицинское оборудование и препараты.

Сложившаяся в Кыргызстане ситуация показывает, что в нашей стране не были предприняты необходимые меры по смягчению воздействия пандемии. На сегодняшний день, система здравоохранения Кыргызстана находится на грани коллапса, существует острая потребность в медицинских учреждениях, оснащенных необходимым оборудованием, лекарствами, средствами защиты.

Согласно моделированию прогноза по ситуации с COVID-19, команды кыргызстанских исследователей и ученых из Оксфордского университета, который говорит о том, что в Кыргызстане эпидемия развивается по самому худшему сценарию и прогнозируется дальнейшая отрицательная динамика.  По мнению экспертов, эпидемия набирает такой масштаб, когда контроль скорости развития и снижение смертности является приоритетом.

Благодаря сплоченности кыргызстанцев, помощи международных институтов и усилиям республиканского штаба, борьба с эпидемией продолжается, однако, потребности все еще высоки.

Важна подготовка к возможной очередной волне эпидемии коронавируса. Она может начаться осенью и хуже всего, если она будет идти совместно с сезонными «обычными» ОРВИ, подрывающими иммунитет человека.

Врачи столкнулись также и с тем, что несвоевременно получали надбавки, даже неизвестно, получили ли компенсации заразившиеся врачи. С такой же ситуацией столкнулись сотрудники милиции, другие госслужащие были вынуждены работать удаленно, что также отразилось на их заработной плате.

За все эти 4 месяца со времени объявления чрезвычайной ситуации Кыргызстан запросил больше полумиллиарда долларов внешней помощи, из которых 74% предоставляются в кредит. Более того, большинство средств было направлено на поддержание бюджета, а не напрямую на борьбу с COVID-19. Тем не менее, проводились государственные закупки средств индивидуальной защиты, дезинфицирующих средств, аппаратов искусственной вентиляции легких и прочих необходимых вещей.

Однако сегодняшнее развитие событий и всплеск заболеваемости, особенно среди врачей, а также отсутствие прозрачности расходования указанных средств указывает на то, что средства используются неэффективно. Врачи продолжают нуждаться в СИЗах, стационары начали открывать только после того, как мест в больницах не осталось, не хватает лекарств.

К сожалению, за эти четыре месяца кризиса мы стали также очевидцами того, как власти не просто не создали условий для граждан, вынужденных мобилизоваться в волонтерские движения, но и создавали препятствия, в частности в реализации платформы «Тирек».

Ошибочные действия властей запустили эффект домино и привели к краху и без того малоэффективной системы здравоохранения. Каждый день мы видим, как люди самостоятельно ищут лекарства, кислородные концентраторы, привозят их из-за рубежа, просят о помощи в поисках мест в больницах. По всей стране организовываются волонтеры, помогающие в спасении людей, обеспечивающие врачей и больницы жизненно-важными ресурсами — масками, перчатками, кислородом, и даже горячим питанием. Вместо новостей мы видим некрологи и чаще стали говорить слова соболезнования.

Кроме того, умышленно или нет в то же время, правительство за весь этот период не предоставило детальный отчет по расходам средств, полученных от международных доноров, продолжает утверждать о достаточности СИЗов, не следует своим же рекомендациям о санитарных нормах, подрывая тем самым доверие у простого народа, перекладывает вину за увеличение случаев заражений на граждан, не признавая своих ошибок.

В связи с вышеизложенным, мы обращаемся с просьбой кардинально поменять свои подходы к использованию средств для борьбы с коронавирусом, в частности — к прозрачности в формировании и коммуникации потребностей для обеспечения врачей и больниц, проведения закупок и исполнения контрактов.

Мы призываем:

1) На постоянной основе информировать общественность об обеспеченности системы здравоохранения необходимыми материальными ресурсами и сформированной потребности для постоянного пополнения запасов.

Мы хотим понимать где и сколько у нас есть аппаратов искусственной вентиляции лёгких, сколько закуплено и планируется закупить, сколько должно быть поставлено.

Мы должны знать сколько, куда и когда будут поставлены средства индивидуальной защиты в каждую больницу — врачи должны быть защищены в первую очередь. Это поможет и с координацией донорской и волонтерской помощи.

Открытость и доступность данных об оснащенности медицинских учреждений, а также о наличии лекарственных средств в аптеках может помочь уменьшить тревожные настроения в населении и остановить бездумную скупку лекарственных средств, которая на руку недобросовестным фармацевтическим компаниям с одной стороны, а с другой усиливает тревогу/панику в обществе.

2) Поменять подход к коммуникации с общественностью в части потребностей обеспечения сферы здравоохранения.

Платформа «Тирек» показала свою эффективность. Мы призываем власть возобновить работу с платформой для открытой публикации потребностей и планируемых поставок. Мы сможем информировать врачей и население о крайне необходимых ресурсах, скоординировать вышеназванную донорскую и волонтерскую помощь.

Координационная платформа Тирек, могла и должна была стать точкой координации, открытой коммуникации и построения доверия между властью и гражданами.

3) Обеспечить врачей и больницы всеми необходимыми ресурсами. Для этого необходимо провести соответствующие закупки. Ситуация на рынках во многом уже стабилизировалась. Процедуры закупок могут оставаться экстренными только в крайнем случае. При этом они должны быть максимально открытыми и эффективными.

4) Опубликовать детальный отчет о выделенных и потраченных средствах на борьбу с пандемией — как бюджетной, так и донорской помощи. Общество должно понимать сколько денег было потрачено и на какие нужды. Сколько и каких товаров, и услуг закуплено и поставлено.

5) Опубликовать детальный отчет о проведенных закупках и подписанных контрактах, с информацией о том, что, в каком количестве, по каким ценам, у кого и для кого было закуплено.

6) Провести аудит эффективности уже использованных средств. Любой украденный или неэффективно потраченный сом — это жизни людей. Для восстановления доверия и справедливости, должно быть проведено расследования таких расходований, а виновные должны быть привлечены к ответственности.

7) Предоставить общественности план правительства по выходу из сложившейся ситуации и разъяснить систему планирования и приоритизации расходов на закупки во время пандемии.

8) Создать при Правительстве Общественную Комиссию /Консультативный Совет, которая будет наделена полномочиями участвовать на заседаниях Правительства по обсуждению и принятию решений в отношение общественно – значимых проблем, в том числе COVID – 19.

9) Обеспечить доступность социальной и медицинской помощи для самых уязвимых и маргинализованных слоев населения, в том числе граждан с хроническими заболеваниями и инвалидностью.

 Пандемия коронавирусной инфекции и последовавший за ней экономический кризис еще сильнее обнажили неравенство в обществе. Мы просим Вас предпринять дополнительные меры социальной защиты, которые обеспечат беспрерывную помощь в течение кризиса для самых уязвимых граждан страны. Многие из них оказались без средств к существованию и даже без крыши над головой.

 Ничто не может восстановить и построить доверие быстрее, чем прозрачность и открытость коммуникации между органами государственной власти и народом.

 Давайте воспользуемся этим шансом и начнем восстанавливать доверие! Сделайте свои решения и действия открытыми и прозрачными!

 

ОО «Социум»
Коалиция за бюджетную адвокацию

 

 

           Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө

                                                                                                                     

                                                                                                            Кайрылуу

 

Кыргызстан, башка өлкөлөр сыяктуу эле, мурда болуп көрбөгөндөй өлүмгө алып келген коронавирустук пандемияга байланыштуу чоң кыйынчылыктарга туш болуп жатат. Өлкөнүн калкынын арасында оорунун жайылышы күн сайын күч алууда.

Ошентип, 27-июлга карата, коронавирустук инфекциянын 483 жаңы учуру жана 24 өлүм катталды, жана пандемия башталгандан берки мезгил ичинде инфекциянын саны 33 296 адамды түзүп, 1301 адам өлдү. Бирок, бул расмий инфекция жуккан адамдардын гана статистикасы, алар тесттен өткөндөрдү гана камтыйт.

Өлкө бир жарым ай бою өзгөчө кырдаалда, түн ичинде кыймылга жана коменданттык саатка чектөө киргизилген. Башка өлкөлөрдө бул убакыт коронавирустук инфекциянын соккусун жумшартуу үчүн гана эмес, эң жаман сценарийлерге даярдануу үчүн да колдонулган. Алар ооруканаларды курушту, массалык текшерүүдөн өткөрүштү, керектүү медициналык жабдууларды жана дары-дармектерди сатып алышты.

Кыргызстандагы учурдагы кырдаал, биздин өлкө пандемиянын кесепетин азайтуу үчүн, зарыл чараларды көрбөй жаткандыгын көрсөтүп турат. Бүгүнкү күндө Кыргызстандын саламаттык сактоо системасы кыйроо алдында турат, керектүү шаймандар, дары-дармектер жана коргоо каражаттары менен жабдылган медициналык мекемелерге өзгөчө муктаждык бар.

COVID-19 менен болгон кырдаалды болжолдоонун моделдөөсүнө ылайык, кыргызстандык окумуштуулар тобу жана Оксфорд университетинин окумуштуулары, Кыргызстандагы эпидемия эң начар сценарий боюнча өнүгүп жатат жана андан ары терс динамикасы болжолдонууда.Эксперттердин айтымында, эпидемия ушундай масштабды топтойт, качан өлүмгө учуроонун өсүү жана азайтуунун ылдамдыгын көзөмөлдөө артыкчылыктуу багыт болуп саналгандыгын.

Кыргыз элинин биримдиги, эл аралык институттардын жардамы жана республикалык штабдын аракеттеринин аркасында эпидемияга каршы күрөш улантылууда, бирок, муктаждыктар дагы деле жогору.

Коронавирустун эпидемиясынын кийинки толкунуна даярдануу маанилүү. Ал күзүндө башталат жана эң жаманы, эгерде ал адамдын иммунитетин бузуучу сезондук «кадимки» ОРВИ менен кошо кетсе.

Дарыгерлер ошондой эле өз убагында жөлөк пул ала албай жатышкандыгына байланыштуу, жуккан дарыгерлерге компенсация төлөнөбү, белгисиз. Милиция кызматкерлери ушундай эле жагдайга туш болушкан, башка мамлекеттик кызматкерлер алыстан иштөөгө мажбур болушкан, бул алардын айлык акыларына да таасирин тийгизди.

Өзгөчө кырдаал жарыяланган күндөн берки 4 айдын ичинде, Кыргызстан жарым миллиард доллардан ашык тышкы жардам сурады, анын 74 пайызы насыя менен берилген. Андан тышкары, каражаттын көпчүлүгү түздөн-түз COVID-19 менен күрөшүүгө эмес, бюджетти колдоого багытталган. Ошого карабастан, жеке коргонуу шаймандарын, дезинфекциялоочу каражаттарды, өпкөнүн жасалма желдетүү шаймандарын жана башка керектүү буюмдарга мамлекеттик сатып алуулар жүргүзүлдү.

Ошентсе да, учурдагы окуялардын өнүгүшү жана оорулардын өсүшү, айрыкча дарыгерлер арасында, ошондой эле бул каражаттарды сарптоодо ачык-айкындыктын жоктугу каражат натыйжасыз пайдаланылып жаткандыгын көрсөтүп турат. Дарыгерлер СИЗге муктаж болуп, ооруканалар ооруканаларда орун жок болгондон кийин, дары жетишсиз болгондон кийин гана ачыла баштады.

Тилекке каршы, ушул төрт айлык кризистин жүрүшүндө биз, бийликтер ыктыярдуу кыймылдарга катышууга мажбур болгон жарандарга кандай гана шарттарды түзүп бере албастыгын, ошондой эле Тирек платформасын ишке ашырууда кандайдыр бир тоскоолдуктарды жараткандыгына күбө болдук.

Бийликтин туура эмес аракети домино таасирин жаратып, натыйжасыз саламаттыкты сактоо системасынын кыйрашына алып келди. Күн сайын адамдардын өз алдынча дары-дармектерди, кычкылтек концентраторлорун издеп, аларды чет өлкөдөн алып келип, ооруканалардан орун табууга жардам сурап жаткандыгын көрөбүз. Элди сактап калуу, дарыгерлерге жана ооруканаларга керектүү ресурстарды — маскалар, кол каптар, кычкылтек, атүгүл ысык тамак менен камсыз кылуу максатында өлкөнүн баардык жерлеринде ыктыярчылар уюштурулууда. Жаңылыктардын ордуна биз баш ийүүчүлөрдү көрөбүз жана көбүнчө көңүл айтуу сөздөрүн айта баштадык.

Мындан тышкары, бир эле мезгилде атайынбы же кандай  өкмөт ушул мезгил аралыгында эл аралык донорлордон алынган каражаттын сарпталышы боюнча толук отчет берген эмес, СИЗдин жетиштүү экендигин тастыктоону улантууда, санитардык нормалар  боюнча өз сунуштары каралбайт, ошону менен катар адамдардын ишенимине доо кетирип, жугуштуу оорулардын көбөйүү күнөөсүн жарандарга жүктөшүп, өздөрүнүн каталарын кабыл албайт.

Жогоруда айтылгандарга байланыштуу, биз коронавирус менен күрөшүү үчүн каражаттарды пайдаланууда мамилелерибизди түп-тамырынан өзгөртүүнү, атап айтканда, дарыгерлерди жана ооруканаларды камсыздоодо, сатып алууларды жүргүзүүдө жана келишимдерди аткарууда муктаждыктарды түзүүдө жана байланышта ачык-айкындуулукту талап кылабыз.

Кайрылабыз:

1) Саламаттыкты сактоо тутумун зарыл материалдык ресурстар менен камсыз кылуу жана фонддорду ар дайым толуктап туруу зарылдыгы жөнүндө калкка үзгүлтүксүз маалымат берүү.

Өпкөнү желдетүү үчүн жасалма шаймандарды кайда жана канча сатып алганбыз, канча сатып алынган жана пландаштырылгандыгын, канчасы менен камсыз болушубуз керектигин билгибиз келет.

Ар бир ооруканага жеке коргонуу каражаттары канча, кайда жана качан жеткирилерин билишибиз керек — биринчи кезекте дарыгерлерди коргошубуз керек. Бул донордук жана волонтердук жардамды координациялоодо багыт берет.

Медициналык мекемелердин жабдуулары, ошондой эле дарыканалардагы дары-дармектердин жеткиликтүүлүгү жөнүндө маалыматтардын ачыктыгы калктын тынчсыздануусун азайтат жана  дары-дармектерди ойлонбой сатып алууну, таза эмес фармацевтикалык компаниялардын колуна өтүп, экинчи жагынан коомдо тынчсызданууну / дүрбөлөңдү күчөтөтүүнү токтотууга жардам берет.

2) Саламаттыкты сактоо секторунун муктаждыктарын эске алуу менен калк менен байланышка болгон мамилени өзгөртүү.

Тирек платформасы өзүнүн натыйжалуулугун көрсөттү. Бийликтен муктаждыктарды жана пландаштырылган жеткирүүлөрдү ачык жарыялоо үчүн аянтча менен ишти жандандырууга чакырабыз. Биз дарыгерлерге жана калкка тез арада керек болгон ресурстар жөнүндө маалымат бере алабыз, жогоруда көрсөтүлгөн донорлордун жана ыктыярдуу жардамдардын координациясын жүргүзө алабыз.

Тирек Координациялык Платформасы координациялоо, ачык байланыш жана бийлик менен жарандардын ортосунда ишенимди орнотуу пункту боло алмак жана болушу керек.

4) Пандемияга каршы күрөшүүгө бөлүнгөн жана сарпталган каражаттар жөнүндө кеңири отчет жарыялоо — бюджеттик жана донордук жардам. Коом канча акча сарпталгандыгын жана эмне үчүн керек экендигин түшүнүшү керек. Канча жана кандай товарлар жана кызматтар сатылып алынган жана жеткирилген.

5) Сатып алуулар жана кол коюлган контракттар жөнүндө кеңири отчетту жарыялоо, анын суммасы, канча баада, кимден жана кимден сатып алынгандыгы жөнүндө маалымат.

6) Пайдаланылган каражаттардын натыйжалуулугуна аудит жүргүзүү. Уурдалган же натыйжасыз сарпталган сом бардыгы — бул адамдардын жашоосу. Ишенимди жана калыстыкты калыбына келтирүү үчүн, мындай чыгымдар иликтенип, жооптуу адамдар жоопко тартылышы керек.

7) Өкмөттүн учурдагы кырдаалды жоюу боюнча планы менен тааныштыруу жана пандемия учурунда сатып алуулардын чыгымдарын пландаштыруу жана артыкчылыктуу тутуму жөнүндө түшүндүрүп берүү.

8) Өкмөткө караштуу Коомдук Комиссияны / Консультативдик Кеңешти түзүү, анын курамына Өкмөттүн отурумдарына катышуу, анын ичинде социалдык маанилүү маселелерди талкуулоо жана чечим чыгаруу, анын ичинде COVID — 19.

9) Калктын аярлуу жана аярлуу катмарлары, анын ичинде өнөкөт оорулары жана майыптыгы бар жарандар үчүн социалдык жана медициналык жардамдын жеткиликтүүлүгүн камсыз кылуу.

Коронавирустук пандемия жана андан кийинки экономикалык кризис коомдогу теңсиздикти андан ары күчөттү. Сизден өлкөнүн социалдык жактан корголбогон жарандарына үзгүлтүксүз жардам көрсөтүүчү социалдык коргоонун кошумча чараларын көрүүнү суранабыз. Алардын көпчүлүгү күн көрө албай, атүгүл уй-жайы жок  калышкан.

Мамлекеттик бийлик менен элдин ортосундагы ачыктыкка жана ачыктыкка караганда ишенимди тезирээк калыбына келтирүүгө жана өркүндөтүүгө мүмкүн эмес.

Ушул мүмкүнчүлүктү колдонуп, ишенимди калыбына келтирели! Чечимдериңизди жана иш-аракеттериңизди ачык жана айкын көсөтүнүз!

 

«Социум» Коомдук Бирикмеси

Бюджеттик адвокация үчүн Коалициясы